gün
Büyüt
Bir gün içersinde Güneşin doğumu ve batışı aynı kare içersinde. 

Gün nedir?

Arz (yer) küresinin kendi mihveri (ekseni) etrafında -kuzeyden bakıldığı düşünülerek- saat ibresinin aksi (ters) yönünde bir kerre döndüğü müddet, süregün

Gün kelimesi birçok anlamlarda kullanılmaktadır. Çok eskilerden beri halk arasında kullanıldığı mana, güneş ışıklarının bulunulan yeri doğrudan doğruya aydınlattığı süre veya gündüz süresidir. Daha yaygın olarak da karanlık ve aydınlık sürelerin birlikte düşünüldüğü manada kullanılır. Bu manada kullanılması halinde bile aşağıda açıklanacağı gibi değişik tarifleri vardır.

Günün başlangıcını Eski Babilliler güneşin doğuşu anı; Yunanlılar ve Yahudiler güneşin batışı anı; Mısırlılar ve Romalılar ise gece yarısı olarak almışlardır. Müslümanlar ise rasat edilmesi kolay olan güneşin batış anını günün başlangıcı olarak almışlardır. Günümüzde günün başlangıcı geceyarısı vakti olarak kabul edilmiştir. Akşam ezanı vakti girince başlayan ve müteakip akşam ezanına kadar süren güne ezani (gurubi, alaturka, şer’i) gün denir. Bu gündeki vakitler sıfırdan on ikiye kadar olan sayılarla ifade edilir. Bölgenin en yüksek noktasından bakıldığında güneşin üst kenarının ufukta kaybolduğu an, bu vakit girer ve saatler 12.00’ye (sıfıra) ayarlanır.

Yıldız günü (sideral gün): Sabit bir yıldızın bir yerin meridyeninden ardışık iki üst (ufkun üstünde, başucu tarafından) geçişi arasında alınan süredir.

Güneş günü: Hakiki ve vasati olmak üzere iki çeşit güneş günü vardır. Hakiki (gerçek, zahiri, görünen) güneş günü, güneşin merkezinin arzın bir meridyeninden ardışık iki üst geçişi arasında kalan süredir. Yani, bir hakiki güneş günü, güneşin merkezi doğrultusuna göre arzın kendi etrafında bir tam dönüşü için geçen müddettir.

Ortalama (vasati) güneş gününü tarif etmek için astronomide gök ekvatoru üzerinde sabit bir hızla hareket ederek, bir senelik devrini hakiki güneşle aynı anda tamamlayan farazi (fiktif, sanal) bir güneş var kabul edilir. Bu farazi güneşe göre tanımlanan zamana vasati zaman veya vasati güneş zamanı denir. İkisi arasındaki fark, vasati güneş hızına göre Kepler kanunu ile hesaplanır ve bu farka zaman denklemi (ta’dil-i zaman, İng. equation of time) denir.

Zaman denklemi, -14,4 ile +16,4 dakika arasında değişen değerler alır.

Günün saatleri: Yıldız günü ve ortalama güneş günü 24 saate bölünerek 1’den 24’e kadar sayılmaktadır. Tabii yıldız günü ve ortalama güneş günü farklı olduğundan yıldız saati ve ortalama güneş saati birbirlerinden farklıdır. Normal kullanışta halk arasında ve analog saatlerde günün 12’şer saatlik iki parçadan meydana geldiği kabul edilir. Günümüzde resmi işlerde günün saatleri 1’den 24’e kadar sayılmaktadır.

Sözlükte "gün" ne demek?

1. İçinde bulunulan zaman, bugün; gündüz.
2. İyi yaşanmış zaman; sabah, şafak, tan.
3. Yeryuvarlağının kendi ekseni etrafında bir kez dönmesiyle geçen yirmi dörtsaatlik zaman birimi; güneş.

Cümle içinde kullanımı

Gün biraz yükselince ıssı bir sıcak kırları kapladı.
- M. Ş. Esendal

Gün kelimesinin ingilizcesi

[gun] n. device with a metal tube through which bullets or other missiles are fired; rifle; pistol; cannon; professional killer (Slang)
v. shoot, fire; dramatically increase the speed of, accelerate rapidly
n. gun, device with a metal tube through which bullets or other missiles are fired, rifle, pistol, cannon

--Reklam--